Książki o Józefie Kurasiu „Ogniu”, AK i Podhalu

Aby w pełni zrozumieć dramatyczne wydarzenia na Podhalu w czasie II wojny światowej oraz w pierwszych latach powojennych, trzeba sięgnąć do rzetelnych źródeł. Znajdziesz tu moje książki, które opierają się na twardych dowodach, dokumentach i relacjach świadków, a nie na z góry założonej tezie. Każdą z nich można zamówić bezpośrednio u mnie – opisy, spisy treści i szczegóły zamówienia znajdziesz poniżej.

Nazywam się Marek Zapała, jestem prezesem Niezależnego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej. Do tematu nie doszedłem z ciekawości badawczej – doszedłem do niego przez własną rodzinę. Kpt. Julian Zapała „Lampart” dowodził IV Nowotarskim Batalionem 1 Pułku Strzelców Podhalańskich AK. Jego brat Franciszek Zapała „Niedźwiadek”, żołnierz AK, zginął w 1945 roku w okolicznościach, które opisuję w oparciu o zachowane dokumenty i relacje. To nie jest dla mnie spór akademicki i nie udaję, że piszę jako bezstronny obserwator. Piszę jako strona, która pokazuje swoje źródła.

Dlatego każda z tych książek jest zbudowana wokół materiału źródłowego, a nie wokół tezy. Znajdziesz w nich transkrypcje meldunków i rozkazów z zasobu Archiwum Narodowego w Krakowie, materiały z zasobu Instytutu Pamięci Narodowej, protokoły przesłuchań, dokumenty organizacyjne 1 PSP AK oraz relacje świadków zebrane bezpośrednio na Podhalu. Często od ludzi, którzy przez dziesięciolecia nie chcieli mówić. Tam, gdzie źródła są sprzeczne, piszę o tym wprost, zamiast wybierać wygodniejszą wersję.

Te publikacje są przeznaczone dla rodzin ofiar, które szukają śladu po swoich bliskich; dla badaczy i studentów, którzy potrzebują dostępu do materiału źródłowego w jednym miejscu; dla mieszkańców Podhala, w których rodzinnej pamięci ta historia wygląda inaczej niż na tablicach pamiątkowych. Także dla dziennikarzy i publicystów, którzy chcą sprawdzić, na czym opierają się obie strony sporu.

Pod opisem każdej pozycji prowadzi link do osobnej podstrony ze szczegółowym spisem treści i fragmentem do wglądu.

Konflikt „Ognia” z Armią Krajową, tom I

Okładka książki Marka Zapały „Konflikt »Ognia« z Armią Krajową”, tom I

Pierwszy tom cyklu poświęconego relacjom między Józefem Kurasiem „Ogniem” a strukturami Armii Krajowej na Podhalu. Tom składa się z trzech rozdziałów: pierwszy rekonstruuje drogę „Ognia” przez konspirację – od Konfederacji Tatrzańskiej, przez przyjęcie do AK, dezercję i wyrok Wojskowego Sądu Specjalnego, po służbę w Armii Ludowej i tworzenie Milicji Obywatelskiej pod nadzorem NKWD. Trzeci rozdział poświęcony jest sprawom zabójstw osób pochodzenia żydowskiego na Podhalu w latach 1945–1946.

  • Autor: Marek Zapała
  • Rok wydania: 2023
  • ISBN: 978-83704-5-9
  • Liczba stron: 200
  • Okładka: miękka
  • Cena: 50 zł (+ koszt przesyłki)
Spis treści
Zamów

Konflikt „Ognia” z Armią Krajową, tom II

Okładka książki Marka Zapały „Konflikt »Ognia« z Armią Krajową”, tom II

Drugi tom cyklu przenosi ciężar z wydarzeń lat czterdziestych na spór o ich dzisiejszą interpretację. Rozdział pierwszy zestawia opracowania i polemiki wokół postaci „Ognia”, w tym korespondencję rodzinną. Rozdział drugi dotyczy weryfikacji żołnierzy w Związku AK oraz zastrzeżeń środowiska kombatanckiego wobec działań krakowskiego IPN. Rozdział trzeci poświęcony jest Polakom pochodzenia słowackiego ze Spisza i Orawy, w tym polsko-słowackiemu sporowi o ocenę „Ognia”. Dwa ostatnie rozdziały rekonstruują okoliczności zabójstw w Gronkowie oraz sprawę żołnierza AK Mariana Chracy „Giewonta”.

  • Autor: Marek Zapała
  • Rok wydania: 2024
  • ISBN: 987-83-974290-0-0
  • Liczba stron: 200
  • Okładka: miękka
  • Cena: 50 zł (+ koszt przesyłki)
Spis treści
Zamów

Konflikt „Ognia” z Armią Krajową, tom III

Okładka książki Marka Zapały „Konflikt »Ognia« z Armią Krajową”, tom III

Trzeci tom cyklu opiera się w znacznej części na nowych ustaleniach po kwerendzie w archiwum IPN przeprowadzonej w 2024 roku. Rozdział pierwszy dotyczy sposobu, w jaki instytucja opisuje wydarzenia na Podhalu, i dokumentów, które w tym opisie nie znajdują miejsca. Rozdział drugi zbiera relacje żołnierzy AK o udziale „Ognia” w zatrzymaniach prowadzonych przez NKWD. Rozdział trzeci poświęcony jest zabójstwom osób cywilnych. Rozdział czwarty to szczegółowa analiza filmu dokumentalnego Grzegorza Królikiewicza „A potem nazwali go bandytą”.

  • Autor: Marek Zapała
  • Rok wydania: 2025
  • ISBN: 987-83-97-42-90-1-7
  • Liczba stron: 200
  • Okładka: miękka
  • Cena: 50 zł (+ koszt przesyłki)
Spis treści
Zamów

Wszystkie trzy tomy stanowią całość. Możesz zamówić je pojedynczo lub jako komplet — zaznacz to w formularzu zamówienia.

IV Nowotarski Batalion 1 PSP AK. Dowódca kpt. Julian Zapała „Lampart” w materiałach źródłowych

Okładka książki „IV Nowotarski Batalion 1 PSP AK. Dowódca kpt. Julian Zapała »Lampart« w materiałach źródłowych”

Zbiór materiałów źródłowych dotyczących IV Nowotarskiego Batalionu 1 Pułku Strzelców Podhalańskich Armii Krajowej i jego dowódcy, kpt. Juliana Zapały „Lamparta”. Tom obejmuje dokumenty organizacyjne pułku i batalionu, wykazy osobowe, korespondencję między dowódcami, sprawozdania z akcji bojowych, rozliczenia finansowe, dokumentację sanitarną i uzbrojenia, a także materiały dotyczące Bitwy Ochotnickiej – największego starcia w dziejach pułku. Osobne miejsce zajmują dokumenty weryfikacyjne i awansowe, w tym rozstrzygnięcia Głównej Komisji Weryfikacyjnej w Londynie.

  • Autor: Marek Zapała
  • Rok wydania: 2022
  • ISBN: ISBN 978-83-943704-4-2
  • Liczba stron: 200
  • Okładka: miękka
  • Cena: 50 zł (+ koszt przesyłki)
Spis treści
Zamów

Jak zamówić książki

Aby zamówić książkę, wypełnij poniższy formularz lub skontaktuj się ze mną mailowo. W odpowiedzi otrzymasz wiadomość z potwierdzeniem dostępności, łączną kwotą wraz z kosztem wysyłki oraz danymi do przelewu. Zamówienie realizuję po zaksięgowaniu wpłaty.

Formularz

Jeśli wolisz kontakt mailowy, napisz na adres marekgalas58@gmail.com, podając tytuł, liczbę egzemplarzy i adres wysyłki.

Zanim sięgniesz po książkę – przeczytaj na stronie

Wątki rozwijane w książkach omawiam także w artykułach dostępnych bezpłatnie. To dobry punkt wyjścia, jeśli chcesz sprawdzić, na jakim materiale pracuję:

Masz dokumenty, zdjęcia lub relacje dotyczące powojennego Podhala? Napisz do mnie – gwarantuję dyskrecję osobom, które chcą zachować anonimowość.

Niewygodne fakty

Niewygodne fakty to przestrzeń, w której przedstawiam źródła, świadectwa i ustalenia dotyczące najbardziej spornych wątków wokół Józefa Kurasia „Ognia”.

Weryfikacja mitów

Konfrontuję tu bezkrytycznie powielaną legendę Józefa Kurasia „Ognia” z twardymi i niewygodnymi dowodami.

Spór z IPN

Oto przestrzeń, w której obnażam nieścisłości, przemilczenia i jednostronną narrację narzucaną przez oficjalną historiografię IPN.

Marek Zapała

Badacz historii podhalańskiej partyzantki, od lat walczący o prawdę historyczną i pamięć o cywilnych ofiarach na Podhalu. Prezes Niezależnego Światowego Związku Żołnierzy AK.

Zobacz również:

  • Władysław Zagardowicz „Kukułka” – akowiec, który darował życie „Ogniowi”, a trafił na Sybir

  • Franciszek Kieta „Limba” – żołnierz 1 PSP AK zesłany na Sybir po przesłuchaniu przez „Ognia”

  • Zbigniew Paliwoda „Jur” – świadek, którego nikt nie sprawdził

  • „Ciemna plama konspiracji”. Co mjr „Borowy” meldował o „Ogniu”

  • Porucznik Armii Ludowej. Dlaczego żołnierze AK uważali „Ognia” za komunistę